Μνήμες από την ενεργειακή κρίση του 2022 ξυπνά το άλμα τιμών του Φυσικού Αερίου

Μνήμες από την ενεργειακή κρίση του 2022 ξυπνά το άλμα τιμών του Φυσικού Αερίου

Mνήμες από την ενεργειακή κρίση του 2022 επανέφερε χθες το απότομο και για πολλούς απροσδόκητο άλμα  των τιμών του φυσικού αερίου, με το συμβόλαιο ΤΤF στο ολλανδικό hub να φθάσει να διαπραγματεύεται μεταξύ 38 και 49 ευρώ/MWh, παρουσιάζοντας μέσα στη διάρκεια της ημέρας άνοδο που ξεπέρασε το 40%.

Η απόφαση του Κατάρ να αναστείλει την παραγωγή υγροποιημένου αερίου (LNG) στα συγκροτήματα Ras Laffan και Mesaieed, μετά τις επιθέσεις των Ιρανών σε υποδομές ενέργειας στη περιοχή, προκάλεσε την εκτίναξη των τιμών, για τις οποίες η αγορά προεξοφλούσε μεν μία άνοδο για χθες,  μετά τις επιθέσεις ΗΠΑ και Ισραήλ στο Ιράν και τα αντίποινα της Τεχεράνης, οπωσδήποτε όμως όχι τόσο μεγάλη.

Το Κατάρ παράγει πάνω από 20% που παγκόσμιου LNG, το οποίο διακινείται από τα Στενά του Ορμούζ, που όμως πρακτικά έχουν κλείσει μετά τις απειλές των Ιρανών.

Τελικά το TTF για παραδόσεις τον επόμενο μήνα  έκλεισε στα 43,300 ευρώ/MWh, καταγράφοντας  άνοδο 35, 486% σε σχέση με το κλείσιμο της Παρασκευής και τους αναλυτές να εκτιμούν ότι η μεγάλη  μεταβλητότητα θα διατηρηθεί, τροφοδοτούμενη από τις ανησυχίες για την επάρκεια εφοδιασμού αλλά και την κερδοσκοπία και  τις φήμες που κυκλοφορούν στις αγορές. Μάλιστα ξεπέρασε κατά πολύ την υψηλότερη τιμή που έχει καταγραφεί στη διάρκεια του 2025 και ήταν τα 38,4 ευρώ/MWh στις 19 Ιουνίου.

Οι εξελίξεις στον πόλεμο του Ιράν και κυρίως η διάρκεια των εχθροπραξιών σε συνδυασμό με το ντε φάκτο κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ είναι οι κύριοι παράγοντες που επηρεάζουν τις τιμές, οι οποίες από τον Μάρτιο του 2025 ως τον Μάρτιο 2026 κινήθηκαν στην κλίμακα των 25 ως 49 ευρώ/MWh.

H  αναστολή των εξαγωγών LNG από το Κατάρ απειλεί περίπου το 15% των εισαγωγών υγροποιημένου αερίου της Ευρώπης.

Η Ελλάδα πάντως δεν εισάγει LNG από το Κατάρ, καθώς οι δύο κύριες πηγές προέλευσης του υγροποιημένου αερίου που φθάνει σήμερα στη χώρα είναι οι ΗΠΑ και η Αλγερία, ενώ εξακολουθεί και εισάγει αέριο- αγωγού από τη Ρωσία, παράγοντες που επί του παρόντος εξασφαλίζουν την επάρκεια εφοδιασμού.

Εκείνο όμως που επηρεάζεται άμεσα είναι η τιμή, καθώς το TTF προσδιορίζει την  τιμή αναφοράς για όλη την Ευρώπη. ‘Οσο πάντως διαρκεί η έκρυθμη κατάσταση στη Μέση Ανατολή,  ο ανταγωνισμός για την προμήθεια LNG  αναμένεται να οξυνθεί, ισχυροποιώντας την ανοδική τάση των τιμών, που αναμένεται πλέον να παραμείνουν αυξημένες  κατά τουλάχιστον 20%. Το μόνο θετικό στοιχείο είναι ότι τελειώνει ο χειμώνας, που σημαίνει ότι η ζήτηση θα περιοριστεί- βέβαια ο Μάρτιος μπορεί να αποδειχθεί ένας δύσκολος μήνας αν πέσει η θερμοκρασία. Από την άλλη πλευρά, παραμένει σε υψηλά επίπεδα στη χώρα μας η κατανάλωση αερίου για ηλεκτροπαραγωγή.

‘Όσον αφορά στα αποθέματα, στις 28 Φεβρουαρίου η πληρότητα στη Ρεβυθούσα ανερχόταν σε 35,7%  ή 127.320 κυβικά μέτρα, έναντι 43% ή 153.100 κυβικών μέτρων ένα μήνα πριν, και 44,3% ή 166.640 κυβικών μέτρων ένα χρόνο πριν. Τον Μάρτιο αναμένεται  να καταπλεύσουν  στη Ρεβυθούσα επτά  LNG carriers, με αέριο κυρίως από τις ΗΠΑ, για λογιαριασμό των εταιριών  Enerwave, ΔΕΠΑ, Metlen και Motor Oil, μεταφέροντας συνολικά 601.919 κυβικά μέτρα.

‘Όσον αφορά στην Ευρώπη η πληρότητα των αποθεμάτων στις υπόγειες αποθήκες  στις 28/2 ήταν 30% και στα τερματικά LNG 54,2%. H  ΕΕ που κλείνει τις “πόρτες” στην εισαγωγή ρωσικού αερίου  μετά τη διακοπή και της παραγωγής του Κατάρ συγκάλεσε για αύριο έκτακτη σύσκεψη. Η ομάδα συντονισμού φυσικού αερίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης θα συνεδριάσει για να αξιολογήσει τον αντίκτυπο της διευρυνόμενης σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή. Στην ομάδα συμμετέχουν εκπρόσωποι των κυβερνήσεων των κρατών μελών, οι οποίοι παρακολουθούν την αποθήκευση φυσικού αερίου και την ασφάλεια εφοδιασμού στην ΕΕ και συντονίζουν τα μέτρα αντιμετώπισης κατά τη διάρκεια κρίσεων.

Η άνοδος της τιμής του φυσικού αερίου είναι βέβαιο ότι θα επηρεάσει τις τιμές του ηλεκτρισμού στην εγχώρια αγορά, με το αντίκτυπο να γίνεται   ιδιαίτερα αισθητό τον Απρίλιο, στο βαθμό βέβαια που οι τιμές του αερίου παραμείνουν σε υψηλά επίπεδα.

Οι πρώτες ημέρες του Μαρτίου καταγράφουν ήδη ανοδική τάση. Για σήμερα 3/3 η μέση τιμή στην ελληνική Αγορά Επόμενης Ημέρας διαμορφώνεται στα 105,79 ευρώ/MWh με άνοδο 32,16%, ενώ την πρώτη θέση στο μείγμα παραγωγής έχει το φυσικό αέριο με συμμετοχή 35,22% και ακολουθούν οι ΑΠΕ με 33,14% και τα μεγάλα υδροηλεκτρικά με 21,95%. Όσο για τις εξαγωγές παραμένουν υψηλές, στο 26,09%  του όγκου των ενεργειακών συναλλαγών.

Πετρέλαιο 

‘Άνοδο , αλλά όχι στο βαθμό που αναμενόταν παρουσίασαν χθες και οι τιμές του πετρελαίου. Ξεκίνησαν μεν με ένα εντυπωσιακό άλμα 13%, για να υποχωρήσουν όμως στη συνέχεια. Τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης του αργού πετρελαίου Brent έφθασαν ως τα 82,37 δολάρια το βαρέλι, το υψηλότερο επίπεδο από τον Ιανουάριο του 2025, όμως κατόπιν οι τιμές υποχώρησαν,  και λίγο πριν κλείσει η συνεδρίαση στο Λονδίνο η άνοδος είχε περιοριστεί στο 8,6% στα 79,14 δολάρια. Το αμερικανικό αργό West Texas Intermediate αυξήθηκε κατά 5,05 δολάρια, ή 7,5%, στα 72,07 δολάρια, έχοντας αυξηθεί περισσότερο από 12% στα 75,33 δολάρια, το υψηλότερο επίπεδο από τον Ιούνιο.

Η κλιμάκωση των επιθέσεων του Ιράν στις χώρες του Κόλπου με το κτύπημα ακόμα και σε διυλιστήριο ντίζελ της Aramco στη Σαουδική Αραβία σε αντίποινα για τις επιθέσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ   σε συνδυασμό με το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ, απ’ όπου διέρχεται πάνω από το 20% των παγκόσμιων εξαγωγών πετρελαίου, δημιουργούν μία ανησυχητική κατάσταση για τη προσφορά αργού στη διεθνή αγορά

Η συνεχής αύξηση των τιμών του πετρελαίου απειλεί την παγκόσμια οικονομική ανάκαμψη,  αναζωπυρώνει τον πληθωρισμό  και οδηγεί  σε αύξηση των επιτοκίων. ‘Ένα εκρηκτικό μείγμα για την παγκόσμια οικονομία με το μεγάλο ερώτημα να είναι  για πόσο καιρό θα παραμένουν κλειστά τα Στενά του Ορμούζ.

Η διάρκεια του πολέμου και της διαταραχής στη διακίνηση πετρελαίου, αερίου και εμπορευμάτων από τα Στενά είναι αυτή που θα καθορίσει τελικά το μέγεθος της κρίσης για την παγκόσμια οικονομία.