ΔΕΣΦΑ: Σήμερα η κρίσιμη δημοπρασία για τον Κάθετο Διάδρομο\
Το κρίσιμο τεστ για τη μεταφορά φυσικού αερίου στην Ουκρανία μέσω του `Κάθετου Διαδρόμου γίνεται σήμερα, με τη δημοπρασία που πραγματοποιεί ο ΔΕΣΦΑ για το επικαιροποιημένο προϊόν “Route 1”, το οποίο τους πέντε προηγούμενους μήνες στις αντίστοιχες δημοπρασίες δεν είχε συγκεντρώσει αγοραστικό ενδιαφέρον.
Με τις πρόσθετες εκπρώσεις στα τέλη μεταφοράς που αποφάσισαν ο ΔΕΣΦΑ και οι ενδιαμεσοι Διαχειριστές του Συστήματος Μεταφοράς των χωρών που συμμετέχουν στον Κάθετο Διάδρομο, φιλοδοξούν με τη σημερινή δημοπρασία να προσελκύσουν traders, που θα δεσμεύσουν μεταφορρική ικανότητα στον Κάθετο Διάδρομο γαι παραδόσεις αερίου τον Νοέμβριο.
Ο Κάθετος Διάδρομος ξεκινά από την Ελλάδα και μέσω της διασύνδεσης των εθικών συστημάτων μεταφοράς της Βουλγαρίας, της Ρουμανίας, της Μολδαβίας φθάνει έως την Ουκρανία. Παρότι όμως έχει την πολιτική στήριξη της ΕΕ και των ΗΠΑ, καθώς αφορά κυρίως στην προώθηση αμερικανικού υγροποιημένου αερίου (LNG)) που φθάνει στη χώρα μας στο τερματικό της Ρεβυθούσας, μέχρι σήμερα δεν επιδείξει θετικά αποτελέσματα.
Η πρόσφατη απόφαση της ΕΕ για την πλήρη απεξάρτηση από το ρωσικό αέριο ως το τέλος του 2027 φαίνεται να αναβαθμίζει τις προοπτικές του Κάθετου Διαδρόμου, δεν αφορά όμως το σήμερα και τις τρέχουσες δημοπρασίες για το Route 1, που καλύπτουν τους μήνες από τον Νοέμβριο 2025 ως και τον Μάρτιο 2026.
Πάντως, ο υπουργός και ο υφυπουργός Ενέργειας κκ Σταύρος Παπασταύρου και Νίκος Τσάφος συμμετέχουν από χθες στο διήμερο forum που πραγματοποιείται στο Βουκουρέστι με αντικείμενο τη Διασύνδεση Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης (Central East South East Connectivity/ CESEC). Πρόκειται για μια μια εκ των τεσσάρων περιφερειακών Ομάδων Υψηλού Επιπέδου της ΕΕ, στην οποία μετέχουν εννέα κράτη-μέλη της ΕΕ, χώρες των Βαλκανίων και της Ανατολικής Ευρώπης.
‘Ήδη, η Ελλάδα και η Μολδαβία έχουν συμφωνήσει να αυξήσουν τον αριθμό των προϊόντων που θα περνούν από τον Κάθετο Διάδρομο, προσθέτοντας στο Route 1 τα προϊόντα Route 2 και 3, αρχής γενομένης από τον Νοέμβριο.
Τέλος, αξίζει να αναφερθεί ότι traders απέδιδαν την αποτυχία της προηγούμενης φάσης των δημοπρασιών Route 1 αφενός στο υψηλό κόστος των τελών χρήσης δικτύου από την Ελλάδα ως την Ουκρανία και αφετέρου στο γεγονός ότι το εν λόγω προϊόν δεν επιτρέπεται να διατεθεί στις ενδιάμεσες χώρες. Με τις εκπτώσεις που αποφασίστηκαν πρόσφατα – η Ρουμανία και η Μολδαβία, που ήταν και οι πιο ακριβές ανακοίνωσαν έκπτωση 50% στα τέλη χρήσης δικτύου- εκτιμάται ότι θα απαντηθεί το ζήτημα του κόστους. Ωστόσο το δεύτερο αίτημα των traders δεν βρήκε ευήκοα ώτα, καθώς και στο νέο Route 1 απαγορεύεται η πώληση στις ενδιάμεσες χώρες.
Από την άλλη πλευρά, ο Κάθετος Διάδρομος δέχεται τον έντονο ανταγωνισμό από τη φθηνότερη διαδρομή μέσω Πολωνίας και Σλοβακίας, η οποία τροφοδοτεί σήμερα την Ουκρανία με αέριο κυρίως αμερικανικής προέλευσης.
