Στο προσκήνιο η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας- Αιγύπτου εν όψει της επίσκεψης Ελ Σίσι αύριο στην Αθήνα
Στην Αθήνα αναμένεται αύριο Τετάρτη 7 Μαΐου, ο πρόεδρος της Αιγύπτου Αμπντέλ Φατάχ Ελ Σίσι, στο πλαίσιο της συνεδρίασης του Ανώτατου Συμβουλίου Συνεργασίας (ΑΣΣ) Ελλάδας – Αιγύπτου, με τα θέματα της ενέργειας και ειδικά της ηλεκτρικής διασύνδεσης των δύο χωρών, του πρότζεκτ “ GREGY Interconnector”, να βρίσκονται ψηλά στην ατζέντα των συνομιλιών, που εστιάζονται επίσης στο μεταναστευτικό και στην εμβάθυνση των διπλωματικών σχέσεων.
Κατά την επίσκεψή του στην Ελλάδα ο Αιγύπτιος πρόεδρος, που θα συνοδεύεται από πολυμελή κυβερνητική αντιπροσωπεία, θα συναντηθεί με τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη.
Το GREGY Interconnector αφορά στην δημιουργία ενός διαύλου μεταφοράς “πράσινης” ηλεκτρικής ενέργειας, με την εγκατάσταση υποθαλάσσιου καλωδίου μήκους 950 χιλιομέτρων και δυναμικότητας 3 GW, το οποίο θα μεταφέρει στην Ελλάδα ρεύμα από έργα ΑΠΕ, συνολικής ισχύος 9,5 GW, που θα αναπτυχθούν στην Αίγυπτο. Στόχος είναι ένα μέρος αυτής της ηλεκτρικής ενέργειας να εξάγεται μέσω Ελλάδας στην Ευρώπη και το υπόλοιπο να χρησιμοποιηθεί κυρίως για την κάλυψη των αναγκών της ελληνικής βιομηχανίας.
Πρόσφατα η EBRD (Ευρωπαϊκή Τράπεζα Ανασυγκρότησης και Ανάπτυξης) ανακοίνωσε ότι θα επιχορηγήσει τις πρώτες μελέτες για το έργο. Στο πλαίσιο αυτό υπογράφηκε συμφωνία μεταξύ της Τράπεζας και της Elica Interconnector, της εταιρίας του ομίλου Κοπελούζου, η οποία “τρέχει” την προώθηση και την ανάπτυξη του GRECY. Η συμφωνία με την EBRD θα καλύψει τμήμα του κόστους των δύο πρώτων μελετών – η μία για τον προσδιορισμό της βέλτιστης όδευσης του υποθαλάσσιου καλωδίου και η άλλη για την ανάλυση κόστους-οφέλους, καθώς και την τεχνική ανάλυση.
Τα κεφάλαια για τις αρχικές μελέτες θα προέλθουν από το InvestEU , στο οποίο η EBRD είναι βασικός εταίρος υλοποίησης. To GRECY έχει επίσης ενταχθεί στη λίστα των Έργων Κοινού/Αμοιβαίου Ενδιαφέροντος (PCI/PMI) της ΕΕ.
Ο νέος διάδρομος πράσινης ενέργειας σχεδιάζεται σε μία εποχή σημαντικής ενίσχυσης της ελληνο-αιγυπτιακής συνεργασίας και ταυτόχρονα πλήρους αναδιάταξης του ενεργειακού χάρτη της Ευρώπης. Όπως επανειλημμένα έχει επισημανθεί από Ευρωπαίους αξιωματούχους, ο στόχος της πράσινης μετάβασης ως το 2050 δεν μπορεί να επιτευχθεί, χωρίς την συμβολή τρίτων χωρών και ειδικά της Βόρειας Αφρικής, από την οποία σχεδιάζονται διάφορες ηλεκτρικές διασυνδέσεις με χώρες της Νότιας Ευρώπης, ανάγοντας τη Μεσόγειο σε κρίσιμο κόμβο για το ενεργειακό μέλλον της ΕΕ
Όπως είχε δηλώσει ο Ελληνας πρωθυπουργός κατά την τελευταία επίσκεψή του στο Κάϊρο, τον Ιανουάριο, «το Gregy καθιστά την Ελλάδα και την Αίγυπτο γέφυρα ενεργειακής ανταλλαγής»
Στο πλαίσιο του Ανώτατου Συμβουλίου Συνεργασίας Ελλάδας- Αιγύπτου, το οποίο πραγματοποιείται σε μία εύθραυστη γεωπολιτικά συγκυρία, οι εκπρόσωποι των δύο χωρών πέρα από την οικονομία, την ενέργεια, τη μετανάστευση, τη παιδεία και τον πολιτισμό αναμένεται να εστιάσουν στην εμβάθυνση των διπλωματικών σχέσεων, καθώς συγκλίνουν σε πολλά ζητήματα, που σχετίζονται με την εφαρμογή του Διεθνούς Δικαίου. Ιδιαίτερη σημασία έχει και το γεγονός ότι το Συμβούλιο διεξάγεται σε μία περίοδο κατά την οποία αφενός η Τουρκία κλιμακώνει τις αξιώσεις της στη Μεσόγειο, όπως μαρτυρούν οι αντιδράσεις της στο άλλη μεγάλη ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας- Κύπρου (Great Sea Interconnector) και αφετέρου η Ελλάδα σχεδιάζει να προχωρήσει σε συνεργασία με τους δύο μεγαλύτερους πετρελαϊκούς ομίλους των ΗΠΑ, την Exxon Mobil και τη Chevron σε έρευνες για τον εντοπισμό και την παραγωγή υδρογονανθράκων σε θαλάσσιες περιοχές της Κρήτης.
Το Ανώτατο Συμβούλιο Ελλάδας- Αιγύπου συστήθηκε το 2023 με κοινή απόφαση του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη και του Αιγύπτιου προέδρου αλ-Σίσι, ενώ η τελευταία συνάντηση των δύο ηγετών είχε πραγματοποιηθεί στο Κάϊρο τον Ιανουάριο του 2025, στο περιθώριο της τριμερούς συνάντησης Ελλάδας-Κύπρου-Αιγύπτου.
