Tolling agreements: Σχεδόν τριπλάσιες σε όγκο οι συμφωνίες για την προμήθεια ρεύματος από μπαταρίες

Tolling agreements: Σχεδόν τριπλάσιες σε όγκο οι συμφωνίες για την προμήθεια ρεύματος από μπαταρίες

Σχεδόν τριπλάσιες σε όγκο ήταν οι συμφωνίες για την προμήθεια ρεύματος από μπαταρίες, τα λεγόμενα tolling agreements, στην Ευρώπη το πρώτο εξάμηνο του 2025 σε σχέση με όλο το 2024, με την  ελληνική αγορά να είναι η μία από τις τέσσερις στην Ευρώπη, όπου για πρώτη φορά φέτος “έκλεισαν” τέτοιου τύπου συμφωνίες.

Σύμφωνα με την πρόσφατη έκθεση της Pexapark , εταιρίας συμβούλων που ειδικεύεται στην παρακολούθηση των ΡΡΑ, οι ειδικές συμφωνίες για την προμήθεια ενέργειας από μπαταρίες αυξάνονται συνεχώς τους τελευταίους 18 μήνες, τόσο σε αριθμό όσο και σε όγκο με την τάση να γίνεται πολύ πιο ισχυρή το πρώτο εξάμηνο του έτους, αντανακλώντας την ωριμότητα της βιομηχανίας BESS  (μπαταρίες)

‘Οπως αποκαλύπτει η μελέτη, το πρώτο εξάμηνο έκλεισαν 36 ειδικές συμφωνίες για χωρητικότητα αποθήκευσης είτε μέσω  συμφωνιών βελτιστοποίησης (optimization) είτε μέσω συμφωνιών με σταθερούς όρους.

Συνολικά, οι συμφωνίες αυτές αφορούν 4,6 GW σε χωρητικότητα και  9,2 GWh σε ενέργεια, μεγέθη  πάνω από τρεις φορές περισσότερα  από ό,τι σε ολόκληρο το 2024 και για τα δύο σημεία αναφοράς, ενώ  ο αριθμός των συμφωνιών ήταν κατά 44% αυξημένος σε σχέση με όλο το προηγούμενο έτος.

Οι ειδικές συμφωνίες για τις μπαταρίες, τα “Tolling agreements” εξασφαλίζουν ένα προκαθορισμένο ποσό ως εγγυημένο έσοδο  για την εταιρία στην οποία ανήκουν τα ΒΕSS, ανεξαρτήτως του εμπορικού αποτελέσματος που επιτυγχάνεται μέσω της βελτιστοποίησης, δηλαδή του optimizer. Σε αντάλλαγμα ο optimizer (σύστημα λογισμικού ή hardware, που συνήθως  παρέχεται από τρίτον) αποκτά το δικαίωμα να χρησιμοποιεί το δυναμικό των μπαταριών στην αγορά όπως αποφασίζει, συμπεριλαμβανομένων ενδεχόμενων περιορισμών . Το optimizer σχεδιάζεται ειδικά για τη βελτιστοποίηση της αποτελεσματικότητας, των επιδόσεων και της οικονομικής απόδοσης των συστημάτων αποθήκευσης ενέργειας με μπαταρίες. Σε αντίθεση δε με τα ΡΡΑ για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας που κατά κανόνα αφορούν μακροχρόνιες συμβάσεις, η διάρκεια των tolling agreements για τις μπαταρίες στην Ευρώπη κυμαίνεται από 2 ως 7 χρόνια.

Η ταχεία ανάπτυξη των ειδικών συμφωνιών για τα BESS οφείλεται στη μεγάλη ζήτηση στις δύο πιο προηγμένες αγορές – τη Μεγάλη Βρετανία και τη Γερμανία – παράλληλα με το κλείσιμο των  πρώτων συμφωνιών της κατηγορίας αυτής που έγιναν  στο Βέλγιο, την Πολωνία, την Ελλάδα και τη Βουλγαρία.

Οι περισσότερες συμφωνίες αφορούν σε μπαταρίες με διάρκεια δύο ωρών, όπως δείχνει η αναλογία λειτουργικής ισχύος και χωρητικότητας.

Ανίθετα με τις μπαταρίες όμως, ο αριθμός των PPA για ΑΠΕ στην Ευρώπη μειώθηκε το πρώτο εξάμηνο κατά 31% και σε όγκο κατά 26% σε σχέση με  τα επίπεδα της αντίστοιχης  περιόδου του 2024, σύμφωνα με την Pexapark. Στη  Γερμανία και τη Γαλλία καταγράφηκαν  απότομες μειώσεις στα ΡΡΑ  από φωτοβολταϊκά, ενώ αντίθετα υπήρξε μεγάλη  αύξηση στην Ιταλία και την Ισπανία.

Αναλυτικότερα, σύμφωνα με την έκθεση το πρώτο εξάμηνο έκλεισαν 124 συμφωνίες ΡΡΑ συνολικής ισχύος  6,08 GW ανανεώσιμης ηλεκτρικής ενέργειας, αριθμοί που δείχνουν πτώση κατά  31% και 26% αντίστοιχα σε σχέση με την ίδια περίοδο του 2024. Ωστόσο,  το μέσο μέγεθος των ΡΡΑ αυξήθηκε κατά 5% στα 48,2 MW.

Πάντως η μείωση των ΡΡΑ δεν ήταν ομοιόμορφη σε όλες τις χώρες και δεν οφειλόταν στην ηλιακή ενέργεια.  Η περίοδος Απριλίου-Ιουνίου ήταν κατά πολύ ασθενέστερη από το πρώτο τρίμηνο του έτους, με μόνο 50 συμφωνίες, αλλά οι όγκοι ήταν σχεδόν ομοιόμορφα κατανεμημένοι, όπως αναφέρει η μελέτη.

Από το σύνολο, 4,2 GW και 73 συμφωνίες αφορούσαν ενέργεια από φωτοβολταϊκά και ακολουθούν η χερσαία αιολική ενέργεια (1,4 GW και 32 Συμφωνίες ), η μικτή τεχνολογία (290 MW και εννέα συμφωνίες) και η υπεράκτια αιολική ενέργεια (134 MW και τέσσερις συμφωνίες).

Τα ΡΡΑ για προμήθεια ενέργειας από φωτοβολταϊκά αποδείχθηκαν ιδιαίτερα ανθεκτικά, με τους όγκους που κλείδωσαν μέσω των συμφωνιών να έχουν αυξηθεί σε σχέση με τα 3,9 GW του πρώτου εξαμήνου 2024,  παρά τις ανησυχίες για κορεσμό της ζήτησης για αυτόνομη ηλιακή ενέργεια.  Ωστόσο ο αριθμός των σχετικών συμφωνιών μειώθηκε σε 73 από 95.

Η μεγάλη πτώση παρατηρήθηκε στη Γερμανία με το συνολικό όγκο των PPA να μειώνεται κατά 84% σε ετήσια βάση, καθώς με ΡΡΑ το πρώτο εξάμηνο κλείδωσαν 228 MW σε οκτώ συμφωνίες, έναντι 1,2 GW και 31 συμφωνιών στο αντίστοιχο περσινό έτος.

‘Οπως αναφέρει η έκθεση, η μεγάλη επιβράδυνση παρατηρήθηκε σε αγορές όπου ο κανιβαλισμός τιμών επιδεινώθηκε  δραστικά και γρήγορα – όπως η Γερμανία και η Γαλλία. Αντίθετα στις αγορές που είχαν χρόνο να προσαρμοστούν παραμένει σταθερή ή και ανοδική η τάση για μακροχρόνια συμβόλαια με Φ/Β. Μάλιστα,  η δραστηριότητα των PPA ηλιακής ενέργειας στην Ιταλία και την Ισπανία αυξήθηκε, υπερκαλύπτοντας τη μείωση από τη Γερμανία.

Ο όγκος των ηλιακών PPA της Ιταλίας αυξήθηκε κατά 184% σε ετήσια βάση, με σχεδόν 700 MW επιπλέον  σε σύγκριση με την ίδια περίοδο πέρυσι, με μια εταιρική συμφωνία ηλιακής ενέργειας 420 MW που ανακοινώθηκε τον Ιούνιο να  αποτελεί το μεγαλύτερο PPA που έχει καταγραφεί ποτέ στη χώρα, αναφέρει η ανάλυση. Όσον αφορά τη Νοτιοανατολική Ευρώπη, η συμφωνία της OMV Petrom με την Enery για ένα κοινό έργο ηλιακής ενέργειας στη Βουλγαρία ήταν η τρίτη μεγαλύτερη PPA της Ευρώπης τον Ιούνιο.