Σταμπουλίδης (Υπερταμείο): Τον Μάιο ο διαγωνισμός για Ελευσίνα
Από το βήμα του Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών, ο αναπληρωτής διευθύνων σύμβουλος του Υπερταμείο Παναγιώτης Σταμπουλίδης περιέγραψε το επόμενο μεγάλο βήμα για τις υποδομές της χώρας: μια ενιαία, μακροχρόνια παραχώρηση των 22 περιφερειακών αεροδρομίων, με ορίζοντα τουλάχιστον τεσσάρων δεκαετιών.
Η επιλογή του «πακέτου» δεν είναι τυχαία. Πρόκειται για έναν διαγωνισμό υψηλής πολυπλοκότητας, που –όπως εξήγησε– απαίτησε εκτεταμένη τεχνική και επιχειρησιακή προετοιμασία, ώστε οι επενδυτές να έχουν πλήρη εικόνα του εύρους και των απαιτήσεων του έργου. Στο παρασκήνιο, το Υπερταμείο «έτρεξε» πολλαπλά σενάρια και ασκήσεις βιωσιμότητας, ενώ προχώρησε και σε στοχευμένη διερεύνηση της αγοράς (market sounding), σταθμίζοντας τόσο τις οικονομικές συνθήκες όσο και τις γεωστρατηγικές ισορροπίες.
Το αποτέλεσμα αυτής της προεργασίας φέρνει πλέον τον διαγωνισμό στην τελική ευθεία. Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, θα πρόκειται για μια ανοιχτή και αυστηρά δομημένη διαδικασία, με στόχο την προσέλκυση επενδυτών που μπορούν να διαχειριστούν ένα τόσο εκτεταμένο και απαιτητικό χαρτοφυλάκιο.
Στο μέτωπο των λιμένων, το ενδιαφέρον εστιάζει στον Λιμένας Ελευσίνας, όπου –όπως ανέφερε– καταγράφεται έντονη διεθνής κινητικότητα, με αιχμή το αμερικανικό ενδιαφέρον. Η προσέγγιση που επιλέγεται ακολουθεί τη «συνταγή» της Λιμένας Καβάλας: μοντέλο υπο-παραχώρησης, με στόχο να δημιουργηθούν συνθήκες πραγματικού ανταγωνισμού και μακροπρόθεσμης δέσμευσης των επενδυτών. Ο σχετικός διαγωνισμός αναμένεται να προκηρυχθεί τον επόμενο μήνα.
«Θέλουμε επενδυτές που θα έρθουν για να μείνουν», ήταν το μήνυμα του κ. Σταμπουλίδη, αποτυπώνοντας τη στρατηγική κατεύθυνση του Υπερταμείου: ώριμα έργα, σαφείς όροι και περιβάλλον που ευνοεί τη βιώσιμη ανάπτυξη.
Η επόμενη ημέρα για τα λιμάνια δεν περιορίζεται στους διαγωνισμούς. Το 2026 αναδεικνύεται σε χρονιά-ορόσημο, καθώς προωθείται ένα νέο θεσμικό πλαίσιο λειτουργίας που φιλοδοξεί να επανατοποθετήσει τους ελληνικούς λιμένες στον χάρτη της διεθνούς ανταγωνιστικότητας. Ήδη βρίσκεται σε εξέλιξη εκτενής διαβούλευση, με στόχο την ενσωμάτωση σύγχρονων πρακτικών διοίκησης και λειτουργίας.
Παράλληλα, ολοκληρώνονται τα επιχειρησιακά σχέδια (business plans) για τα μεγάλα λιμάνια της χώρας, ενώ η περίπτωση της Ελευσίνας προχωρά με ταχείς ρυθμούς προς την ωρίμανση. Στο επίκεντρο παραμένει ένας κοινός παρονομαστής: η μετατροπή των υποδομών σε ισχυρούς πόλους επενδύσεων και ανάπτυξης.
Σχετικά με το ΕΣΠΑ VS RRF επεσήμανες:
Η εμπειρία από το Ταμείο Ανάκαμψης δείχνει τον δρόμο που πρέπει να ακολουθήσουν τα συγχρηματοδοτούμενα προγράμματα.
Το RRF λειτούργησε ως «Formula 1» στον τρόπο σχεδιασμού, δημοπράτησης, υλοποίησης και, τελικώς, πληρωμής των έργων.
Αντίθετα, το ΕΣΠΑ, παρομοιάζεται με «πρωτάθλημα ηλεκτρικών αυτοκινήτων»: για να αποτελέσει βιώσιμο και αποτελεσματικό χρηματοδοτικό εργαλείο για την αγορά και το κράτος, χρειάζεται να υιοθετήσει περισσότερα στοιχεία από το μοντέλο του RRF.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εκτιμώ ότι έχει αντιληφθεί την ανάγκη μεταρρύθμισης του τρόπου σχεδιασμού του ΕΣΠΑ, ώστε να καταστεί πιο χρήσιμο για τα κράτη-μέλη.
Για την Κοινωνική Αντιπαροχή ανέφερε:
Η κοινωνική αντιπαροχή αποτελεί μια σημαντική πρόκληση ως προς την αξιοποίηση της δημόσιας ακίνητης περιουσίας.
Στόχος είναι να ωριμάσουμε τα ακίνητα με τέτοιον τρόπο ώστε η αγορά να μπορεί να τα αποτιμήσει και να τα αξιοποιήσει αποτελεσματικά.
Το Υπερταμείο βρίσκεται πολύ κοντά στην εκκίνηση των πρώτων διαγωνισμών.
Για το Επιχειρηματικό Πάρκο Φυλής είπε:
Η Πολιτεία προσπάθησε να αξιοποιήσει ακίνητη περιουσία της τοπικής αυτοδιοίκησης. Πιστέψαμε όλοι στο όνειρο ότι αυτό θα μπορούσε να είναι εύκολο.
Κρατάμε τα θετικά: Το ακίνητο ωρίμασε πλήρως σε πολεοδομικό και αδειοδοτικό επίπεδο και μπήκε στον χάρτη των logistics parks.
Υποψηφίους είχαμε, προσφορές δεν είχαμε.
Συγκρούστηκαν δύο διαφορετικές προσεγγίσεις: του Υπερταμείου με την εμπειρία να διαμορφώνει μοντέλα παραχώρησης και της δημοτικής αρχής, η οποία δεν είχε υλοποιήσει αντίστοιχα έργα στο παρελθόν.
Καθώς αναθέτουσα αρχή ήταν η δημοτική αρχή, το Υπερταμείο ήταν υποχρεωμένο να ακολουθήσει το οικονομικό μοντέλο που επιλέχθηκε, το οποίο τελικά οδήγησε σε αδιέξοδο.
Αναδεικνύεται η ανάγκη, όταν η τοπική αυτοδιοίκηση συμμετέχει σε σύνθετους διαγωνισμούς, να εμπιστεύεται ώριμους θεσμικούς μηχανισμούς όπως το Υπερταμείο, προκειμένου να διασφαλίζεται η επιτυχής έκβασή τους.
