Ο εξορυκτικός κλάδος στο επίκεντρο της στρατηγικής αυτονομίας της Ευρώπης
Τον κρίσιμο ρόλο των Ορυκτών Πρώτων Υλών στην οικονομική ανάπτυξη, την ενεργειακή ασφάλεια και τη γεωπολιτική σταθερότητα αναδεικνύει ο Ετήσιος Απολογισμός 2025 του Συνδέσμου Μεταλλευτικών Επιχειρήσεων (ΣΜΕ), σε μια περίοδο κατά την οποία η Ευρώπη επαναπροσδιορίζει τη στρατηγική της απέναντι στις κρίσιμες πρώτες ύλες και τις διεθνείς εφοδιαστικές αλυσίδες.
Όπως επισήμανε χαρακτηριστικά στην ΧΧΧ, που πραγματοποιήθηκε στο ΧΧΧ στις 3 Ιουνίου 2026, ο Πρόεδρος του ΣΜΕ κ. Κωνσταντίνος Γιαζιτζόγλου: «Η δημόσια αναγνώριση της σημασίας των ορυκτών πρώτων υλών αποτελεί μια ουσιαστική δικαίωση για τον κλάδο, ο οποίος επί δεκαετίες λειτουργούσε μακριά από το δημόσιο ενδιαφέρον, παρά τη στρατηγική του σημασία για τη βιομηχανία, την τεχνολογία, την ενέργεια και την άμυνα.»
Ο απολογισμός κατέγραψε ένα διεθνές περιβάλλον έντονης αβεβαιότητας, με γεωπολιτικές ανακατατάξεις, αναθεώρηση εμπορικών ισορροπιών και νέες πιέσεις στις παγκόσμιες εφοδιαστικές αλυσίδες. Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η ανάγκη για ενίσχυση της ευρωπαϊκής αυτάρκειας σε κρίσιμες και στρατηγικές ορυκτές πρώτες ύλες αναδεικνύεται πλέον ως ζήτημα στρατηγικής προτεραιότητας για την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Σε εθνικό επίπεδο, ο ΣΜΕ σημείωσε ότι το 2025 υπήρξε μια χρονιά με μικτά πρόσημα για την ελληνική εξορυκτική δραστηριότητα. Η σταδιακή μείωση της παραγωγής λιγνίτη και η παρατεταμένη στασιμότητα γύρω από την αξιοποίηση της ΛΑΡΚΟ αποτέλεσαν αρνητικές εξελίξεις, ενώ θετική πορεία κατέγραψαν τα δομικά υλικά, τα βιομηχανικά ορυκτά και ιδιαίτερα ο μεταλλευτικός τομέας.
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στις σημαντικές επενδύσεις που βρίσκονται σε εξέλιξη, καθώς και στην έναρξη παραγωγής Γαλλίου από τη ΜΕΤΛΕΝ και Χαλκού από την Ελληνικός Χρυσός έως το τέλος του 2026, γεγονός που ενισχύει τη θέση της Ελλάδας στον ευρωπαϊκό χάρτη κρίσιμων και στρατηγικών πρώτων υλών.
Ο ΣΜΕ υπογράμμισε επίσης ότι η εξορυκτική δραστηριότητα στην Ευρώπη λειτουργεί με αυστηρό περιβαλλοντικό πλαίσιο και σύγχρονες τεχνολογίες. Επιπροσθέτως, επισήμανε ότι η συζήτηση για τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις των πρώτων υλών δεν μπορεί να αποσυνδέεται από το πού και υπό ποιες συνθήκες αυτές παράγονται διεθνώς.
Παράλληλα, ο ΣΜΕ συνέχισε το 2025 τη θεσμική και κοινωνική του δραστηριότητα, με παρεμβάσεις προς την Πολιτεία, συμμετοχή σε συνέδρια και εκδηλώσεις, αλλά και πρωτοβουλίες εξωστρέφειας και ενημέρωσης της κοινωνίας. Ξεχωριστή θέση κατέχει η πρωτοβουλία «Τα Ορυκτά έχουν vibe», η οποία μέσω των κοινωνικών δικτύων επιχειρεί να αναδείξει τη σύνδεση των ορυκτών πρώτων υλών με την καθημερινή ζωή και να προσεγγίσει τις νεότερες γενιές.
Το 2025 αποτέλεσε επίσης χρονιά ενίσχυσης του Συνδέσμου. Πρώτον, νέα μέλη εντάχθηκαν με στόχο την ενίσχυση της δυναμικότητας και της ενότητας των πρωτοβουλιών και δεύτερον, ο ΣΜΕ συμμετείχε ως ιδρυτικό μέλος στο «Δίκτυο Πόλεων με Μεταλλευτική Ιστορία», μια πρωτοβουλία που στοχεύει στην ανάδειξη της μεταλλευτικής κληρονομιάς της χώρας.
Εν κατακλείδι, τονίστηκε ότι η Ελλάδα διαθέτει το ανθρώπινο δυναμικό, την τεχνογνωσία και το γεωλογικό υπόβαθρο ώστε να διαδραματίσει ουσιαστικό ρόλο στην ευρωπαϊκή στρατηγική αυτονομία σε πρώτες ύλες. Παράλληλα, Ο ΣΜΕ καλεί την ελληνική και ευρωπαϊκή πολιτική ηγεσία να προχωρήσουν από τις διακηρύξεις σε ουσιαστικές θεσμικές και επενδυτικές πρωτοβουλίες που θα επιτρέψουν στον κλάδο να αναπτυχθεί με σύγχρονους, βιώσιμους και ανταγωνιστικούς όρους.
